Trả lời:

Mùa lạnh, độ ẩm cao là điều kiện thuận lợi để vi khuẩn, virus sinh sôi. Khi độ ẩm không khí thường xuyên trên 80%, nhà cửa dễ nồm ẩm, nấm mốc, mạt bụi phát triển mạnh, gây kích thích đường hô hấp của trẻ.

Các nhóm bệnh thường gặp nhất trong giai đoạn này gồm viêm mũi họng, viêm phế quản, viêm phổi. Trẻ có cơ địa dị ứng, hen suyễn dễ tái phát cơn nặng khi thời tiết chuyển lạnh – ẩm. Các loại virus gây cúm mùa, sởi, thủy đậu, tay chân miệng… có thể tồn tại lâu trên bề mặt đồ chơi, tay nắm cửa, lây lan nhanh trong không gian kín khi trời lạnh.

Nguyên nhân khiến trẻ dễ mắc bệnh còn do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện. Trẻ chưa có khả năng điều hòa thân nhiệt tốt, việc thay đổi đột ngột từ lạnh sang ấm (hoặc ngược lại) dễ làm tổn thương niêm mạc đường hô hấp.

Để tăng sức đề kháng cho trẻ trong mùa lạnh, chị cho con ăn rau xanh đậm, cà rốt, đu đủ, cam quýt để bổ sung vitamin A, C. Thực phẩm giàu kẽm từ thịt bò, trứng, các loại đậu giúp hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn. Lợi khuẩn đường ruột có trong sữa chua, thực phẩm lên men tốt cho tiêu hóa, hấp thu dưỡng chất. Không nên cho con ăn nhiều đồ lạnh như kem, hạn chế nước ngọt. Chăm sóc sức khỏe cho trẻ trong mùa lạnh không chỉ là giữ ấm mà cần kết hợp giữa giữ vệ sinh môi trường sống khô thoáng.

Chị cần rà soát sổ tiêm chủng của bé để tiêm bổ sung, tiêm nhắc các mũi vaccine quan trọng như cúm mùa, sởi – quai bị – rubella, thủy đậu; vaccine phòng bệnh tiêu hóa gồm rotavirus (trẻ nhỏ), tả, thương hàn…; vaccine phòng bệnh do côn trùng truyền như viêm não Nhật Bản, sốt xuất huyết (với trẻ đủ độ tuổi). Vaccine chỉ phát huy hiệu quả tối ưu khi tiêm đúng lịch và đủ liều. Việc tiêm trễ hoặc bỏ mũi nhắc khiến nồng độ kháng thể giảm dần, trẻ dễ mắc bệnh.

Thực tế, nhiều phụ huynh trì hoãn tiêm chủng vì các dịch bệnh đã tạm lắng hoặc do bận rộn mà bỏ quên các mũi tiêm của con. Bé chưa được bảo vệ đầy đủ khi mắc bệnh thường diễn tiến nhanh, dễ biến chứng nặng như viêm phổi, viêm não, suy hô hấp. Sau khi tiêm chủng, phụ huynh cho bé ở lại điểm tiêm ít nhất 30 phút, tiếp tục theo dõi bé tại nhà trong khoảng 24-48 giờ. Nếu bé có các dấu hiệu sốt cao khó hạ, quấy khóc kéo dài, lờ đờ, khó thở, chị nên đưa con đi khám sớm.

BS.CKI Trần Thị Thu Thảo
Khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM